ἄδω - ἄδομαι
1. Ερμηνεία
ᾄδω,ᾄδομαι: ψάλλω # μέλπω # μελωδώ # τραγουδώ # κελαηδώ # κράζω # βουίζω # εξυμνώ # ανυμνώ # γλυκοτραγουδώ # εγκωμιάζω # ευλογώ # υμνώ # ψαλμωδώ # ψέλνω
2. Σύνταξη
- Με αιτιατική (τινά ή τι)
3. Κλίση ρημάτων
α. Ενεργητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ᾄδω |
ᾄδω |
ᾄδοιμι |
ᾄδε |
ᾄδειν |
ᾄδων,ουσα,ον |
|
Π |
ᾖδον |
|||||
|
Μ |
ᾄσομαι |
ᾀσοίμην |
ᾄσεσθαι |
ᾀσόμενος,η,ον |
||
|
Α |
ᾖσα |
ᾄσω |
ᾄσαιμι |
ᾄσον |
ᾆσαι |
ᾄσας,ασα,αν |
|
Π |
ᾄσας ἔχω ᾖκα |
ᾄσας ἔχω |
ᾄσας ἔχοιμι |
ᾄσας ἔχε |
ᾐκέναι |
ᾄσας ἔχων |
|
Υ |
ᾄσας εἶχον ᾔκειν |
β. Μέση / Παθητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ᾄδομαι |
ᾄδωμαι |
ᾀδοίμην |
ᾄδου |
ᾄδεσθαι |
ᾀδόμενος,η,ον |
|
Π |
ᾐδόμην |
|||||
|
Μ |
ᾀσθήσομαι |
ᾀσθησοίμην |
ᾀσθήσεσθαι |
ᾀσθησόμενος,η,ον |
||
|
Α |
ᾖσθην |
ᾀσθῶ |
ᾀσθείην |
- |
ᾀσθῆναι |
ᾀσθείς,εῖσα,έν |
|
Π |
ᾖσμαι |
ᾐσμένος ὦ |
ᾐσμένος εἴην |
ᾐσμένος ἴσθι |
ᾐσμένον εἶναι |
ᾐσμένος,η,ον |
|
Υ |
ᾔσμην |
4. Παράγωγα
Ουσιαστικά
- αοιδός → ο τραγουδιστής, ο ποιητής-τραγουδιστής της αρχαιότητας — ο Όμηρος ήταν αοιδός!
- αηδών → το αηδόνι — κυριολεκτικά «αυτό που τραγουδά» — το πουλί-τραγουδιστής
- αηδόνι → η νεοελληνική εξέλιξη του αηδών
- άσμα → το τραγούδι, το ποιητικό άσμα — «Άσμα Ασμάτων»!
- ωδή → το λυρικό ποίημα, το τραγούδι (< αοιδή) — «Ωδή στη Χαρά» του Σίλλερ/Μπετόβεν
- ωδείο → ο χώρος διδασκαλίας μουσικής — αρχαία: μικρό θέατρο για μουσικούς αγώνες
- ραψωδός → αυτός που «ράπτει άσματα» — ο απαγγελτής επών (ράπτω + ωδή)
- ραψωδία → η εκτέλεση επικής ποίησης — αλλά και η μουσική ραψωδία (π.χ. Bohemian Rhapsody!)
- τραγωδός → αυτός που τραγουδά τον «τράγο» — ο ηθοποιός τραγωδίας (τράγος + ωδή)
- τραγωδία → το σοβαρό δραματικό είδος — αλλά και κάθε τραγικό γεγονός!
- τραγούδι → η νεοελληνική εξέλιξη του τραγωδία/τραγωδείν — το άσμα
- κωμωδός → αυτός που τραγουδά στον «κώμο» — ο ηθοποιός κωμωδίας (κώμος + ωδή)
- κωμωδία → το χαρούμενο δραματικό είδος
- κωμωδιογράφος → αυτός που γράφει κωμωδίες
- κιθαρωδός → αυτός που τραγουδά με κιθάρα — (κιθάρα + ωδή)
- μελωδός → αυτός που τραγουδά μέλη — ο τραγουδιστής (μέλος + ωδή)
- μελωδία → η σειρά μουσικών φθόγγων, το τραγούδι
- ψαλμωδός → αυτός που ψάλλει ψαλμούς
- ψαλμωδία → η απαγγελία ψαλμών — αλλά και η μονότονη επανάληψη!
- παρωδία → η κωμική μίμηση άλλου έργου — κυριολεκτικά «άσμα παράπλευρο» (παρά + ωδή)
Επίθετα
- ωδικός → αυτός που αφορά την ωδή ή την τέχνη του τραγουδιού
- μελωδικός → αυτός που έχει ωραία μελωδία, ο αρμονικός
- ραψωδικός → αυτός που έχει χαρακτήρα ραψωδίας
Ρήματα
- άδω → τραγουδώ (αρχαίο)
- μελωδώ → τραγουδώ με μελωδία
- ψαλμωδώ → απαγγέλλω ψαλμούς, επαναλαμβάνω μονότονα
- παρωδώ → μιμούμαι κωμικά άλλο έργο
Στις ευρωπαϊκές
γλώσσες
- ode (αγγλικά) → από την ωδή — αυτούσιο
- melody (αγγλικά) → από τη μελωδία — αυτούσιο
- tragedy (αγγλικά) → από την τραγωδία — αυτούσιο
- comedy (αγγλικά) → από την κωμωδία — αυτούσιο
- rhapsody
(αγγλικά) → από τη ραψωδία — αυτούσιο — και το Bohemian Rhapsody των Queen!
- parody (αγγλικά) → από την παρωδία — αυτούσιο
- odeon / odeum
(αγγλικά) → από το ωδείο — αυτούσιο — αλυσίδα κινηματογράφων παγκοσμίως!
- psalmody
(αγγλικά) → από την ψαλμωδία — αυτούσιο
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.