Αναζητήστε το θέμα που επιθυμείτε!

27 Μαΐου 2026

ορθώ - ορθούμαι

 

ὀρθόω-ῶ - ὀρθόομαι-οῦμαι










1. Ερμηνεία

  • ὀρθόω-ῶ: ορθώνω # σηκώνω κάποιον επάνω # στήνω όρθιο # ανορθώνω # σηκώνω # στήνω # υψώνω # εξαίρω # εξυψώνω # προσδίνω αίγλη # διαφυλάσσω σε τιμή ή δύναμη ή υπόληψη # ιδρύω # εγείρω # καθιδρύω # συγκροτώ # συνιστώ # κατορθώνω
  • ὀρθόομαι-οῦμαι: ορθώνομαι # σηκώνομαι όρθιος # σηκώνομαι # εγείρομαι # ανίσταμαι

2. Σύνταξη


3. Κλίση ρημάτων


α. Ενεργητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

ὀρθῶ

ὀρθῶ

ὀρθοίμι

ὄρθου

ὀρθοῦν

ὀρθῶν, οῦσα,οῦν

Π

ὤρθουν

Μ

ὀρθώσω

ὀρθώσοιμι

ὀρθώσειν

ὀρθώσων, ουσα,ον

Α

ὤρθωσα

ὀρθώσω

ὀρθώσαιμι

ὄρθωσον

ὀρθῶσαι

ὀρθώσας, ασα,αν

Π

ὤρθωκα

ὠρθώκω

ὠρθώκοιμι

ὤρθωκε

ὠρθωκέναι

ὠρθωκώς, υῖα,ός

Υ

ὠρθώκειν


β. Μέση / Παθητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

ὀρθοῦμαι

ὀρθῶμαι

ὀρθοίμην

ὀρθοῦ

ὀρθοῦσθαι

ὀρθούμενος, η,ον

Π

ὠρθούμην

Μ

-

Α

ὠρθώθην

ὀρθωθῶ

ὀρθωθείην

ὀρθώθητι

ὀρθωθῆναι

ὀρθωθείς, εῖσα,έν

Π

ὤρθωμαι

ὠρθωμένος ὦ

ὠρθωμένος εἴην

ὤρθωσο

ὠρθῶσθαι

ὠρθωμένος, η,ον

Υ

ὠρθώμην

 


4. Παράγωγα

Ουσιαστικά

  • όρθωση - η πράξη του να σηκώνεις κάτι όρθιο (και στην ιατρική: ορθωτικό βοήθημα)
  • ανόρθωση - η επαναφορά κάποιου πράγματος στην όρθια ή σωστή του θέση (επίσης: η οικονομική/εθνική ανάκαμψη)
  • διόρθωση - η εξάλειψη των λαθών, η επαναφορά στο σωστό
  • κατόρθωμα - η επιτυχία ενός δύσκολου στόχου, το σπουδαίο επίτευγμα
  • εξέγερση (εξόρθωση) - στην αρχαιότητα σήμαινε το ξύπνημα ή το σήκωμα, σήμερα χρησιμοποιούμε κυρίως την "ανόρθωση"
  • ορθοστασία - η παρατεταμένη στάση σε όρθια θέση
  • ορθοδοξία - η ορθή πίστη ή δοξασία (κυρίως για το χριστιανικό δόγμα)
  • ορθογραφία - ο σωστός τρόπος γραφής των λέξεων
  • ορθοπεδική (ή ορθοπαιδική) - ο κλάδος της ιατρικής για τη διόρθωση των παραμορφώσεων του σκελετού
  • ορθοδοντική - ο κλάδος της οδοντιατρικής για το ίσιωμα των δοντιών

Επίθετα

  • ορθός - ο ίσιος, ο σωστός, ο δίκαιος (επίσης στη γεωμετρία: ορθή γωνία)
  • όρθιος - αυτός που στέκεται στα πόδια του, που είναι κάθετος
  • ανορθωτικός - αυτός που βοηθά στην ανόρθωση ή την ανάκαμψη
  • διορθωτικός - αυτός που χρησιμεύει για να διορθώνει λάθη
  • κατορθωτός - αυτός που μπορεί να επιτευχθεί, ο δυνατός
  • ορθολογικός - αυτός που βασίζεται στην ορθή λογική (λογικός)
  • ορθόδοξος - αυτός που ακολουθεί την ορθή πίστη (και μεταφορικά: ο αποδεκτός, ο καθιερωμένος)
  • ορθογραφικός - αυτός που αφορά τους κανόνες της ορθογραφίας
Ρήματα
  • ορθώνω - σηκώνω κάτι ίσιο, χτίζω (και παθητικά: ορθώνομαι, υψώνομαι, προβάλλομαι ως εμπόδιο)
  • ανορθώνω - σηκώνω ξανά κάτι που είχε πέσει, βελτιώνω την κατάσταση (π.χ. ανορθώνω το ηθικό)
  • διορθώνω - αλλάζω κάτι για να το κάνω σωστό, αφαιρώ τα λάθη
  • κατορθώνω - καταφέρνω να πραγματοποιήσω έναν δύσκολο στόχο
  • απορθώνω - στην αρχαία ελληνική σήμαινε οδηγώ κάτι κατευθείαν στο στόχο του

Στις ευρωπαϊκές γλώσσες:

  • orthodox - ο ορθόδοξος (αγγλικά, γαλλικά κ.λπ.)
  • orthography - η ορθογραφία
  • orthopedics - η ορθοπεδική
  • orthodontics - η ορθοδοντική
  • orthocenter - το ορθόκεντρο (στα μαθηματικά)
  • orthogonal - ο ορθογώνιος

5. Λεξιλογικές Ασκήσεις


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.