φάσκω
1. Ερμηνεία
- φάσκω: λέγω # λέω # ισχυρίζομαι # διατείνομαι # υποστηρίζω με λόγους # πιστεύω # νομίζω
2. Σύνταξη
3. Κλίση ρημάτων
α. Ενεργητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
φάσκω |
φάσκω |
φάσκοιμι |
φάσκε |
φάσκειν |
φάσκων, ουσα,ον |
|
Π |
ἔφασκον |
4. Παράγωγα
Ουσιαστικά
- φάσις (αρχ.) → η δήλωση, η φράση, η διαβεβαίωση
- φάσμα (αρχ., διαφορετικό από το φάσμα του φαίνω) → ο λόγος, η φήμη, η δήλωση
- φασκόν (σπάνιο) → το ρήμα φάσκω ως ουσιαστικό (γραμματ.)
- κατάφαση → η θετική δήλωση, η επιβεβαίωση (κατά + φάσκω/φημί)
- απόφαση (από το
φημί, όχι από φαίνω) → η τελική κρίση (από + φημί)
- πρόφαση (από
φημί, όχι από φαίνω) → η δικαιολογία, το πρόσχημα (προ + φημί)
- αντίφαση → η λογική αντίθεση, η αντινομία (αντί + φημί)
- παράφραση → η εκ νέου διατύπωση (παρά + φράζω / φημί — μικτή)
- φήμη (από φημί) → η φωνή που διαδίδεται, η υπόληψη
- αφασία → απώλεια λόγου (ιατρ.)
- δυσφασία → δυσχέρεια λόγου (δυσ- + φάσις)
Επίθετα
- φασκός (σπάνιο, γραμμ.) → δηλωτικός, καταφατικός
- καταφατικός → που εκφράζει κατάφαση
- αποφατικός
(θεολογία, γραμμ.) → αρνητικός, που λέει τι δεν είναι (απόφασις)
- αντιφατικός → που περιέχει αντίφαση
- αφατικός (επίθ.) → σχετικός με αφασία
- παραφασικός (σπάνιο) → που λέει παράλληλα/παρεμφερώς
Ρήματα
- φάσκω → λέγω, ισχυρίζομαι, υποστηρίζω (λόγιο, με υποτιμητική συχνά χροιά: «φάσκει και αντιφάσκει»)
- φημί (αρχ.) → λέγω, δηλώνω (το λόγιο «φημί» σε εκφράσεις όπως «φημίζομαι»)
- καταφάσκω → λέγω ναι, επιβεβαιώνω
- αποφάσκω → λέγω όχι, αρνούμαι, απορρίπτω (αντίθετο του κατάφημι)
- αντιφάσκω → λέγω αντίθετα, αντιλέγω (δημιουργεί αντίφαση)
- συμφάσκω (σπάνιο) → συμφωνώ, ομολογώ
- παραφάσκω
(σπάνιο) → λέγω παράλληλα, εκφέρω γνώμη (άσχετο με την παράφραση)
- προφάσκω (αρχ.) → προφασίζομαι, λέγω ως πρόφαση
Στις ευρωπαϊκές
γλώσσες (από φημί / φάσκω)
- prophet αγγλικά προφήτης (προ + φημί)
- blasphemy αγγλικά βλασφημία (βλάπτω + φημί)
- aphasia αγγλικά αφασία (α- + φάσις)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.