ῥίπτω / ῥιπτέω-ῶ - ῥίπτομαι / ῥιπτέομαι-οῦμαι
1. Ερμηνεία
- ῥίπτω: ρίχνω # εκσφενδονίζω # εξακοντίζω # εκτινάζω # εκτινάσσω # εκτοξεύω # εκθέτω # απορρίπτω # βγάζω # εξορίζω # περιφρονώ # πέφτω
- ῥιπτέω -ῶ: ρίχνω με σφοδρότητα # εκσφενδονίζω # ακοντίζω # εκτινάζω # εκτοξεύω
- ῥἱπτομαι & ῥιπτέομαι-οῦμαι: ρίχνομαι # εκτινάσσομαι
2. Σύνταξη
3. Κλίση ρημάτων
α. Ενεργητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ῥίπτω / ῥιπτέω |
ῥίπτω |
ῥίπτοιμι |
ῥίπτε |
ῥίπτειν |
ῥίπτων, ουσα,ον |
|
Π |
ἔρριπτον |
|||||
|
Μ |
ῥίψω |
ῥίψοιμι |
ῥίψειν |
ῥίψων, ουσα,ον |
||
|
Α |
ἔρριψα |
ῥίψω |
ῥίψαιμι |
ῥῖψον |
ῥῖψαι |
ῥίψας, ασα,αν |
|
Π |
ἔρριφα |
ἐρρίφω ἐρριφώς ὦ |
ἐρρίφοιμι ἐρριφώς εἴην |
ἐρριφώς ἴσθι |
ἐρριφέναι |
ἐρριφώς,υῖα,ός |
|
Υ |
ἔρρίφειν |
β. Μέση / Παθητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ῥίπτομαι / ῥιπτοῦμαι |
ῥίπτωμαι |
ῥιπτοίμην |
ῥίπτου |
ῥίπτεσθαι |
ῥιπτόμενος, η,ον |
|
Π |
- |
|||||
|
Μ |
ῥηφθήσομαι ῥηφήσομαι |
ῥηφθησοίμην |
ῥηφθήσεσθαι |
ῥηφθησόμενος, η,ον |
||
|
Α |
ἐρρίφθην ἐρρίφην |
ῥιφθῶ |
ῥιφθείην |
ῥίφθητι |
ῥιφθῆναι |
ῥιφθείς, εῖσα,έν |
|
Π |
ἔρριμμαι |
ἐρριμμένος ὦ |
ἐρριμμένος εἴην |
ἔρριψο |
ἐρρῖφθαι |
ἐρριμμένος, η,ον |
|
Υ |
ἐρρίμμην |
4. Παράγωγα
Ουσιαστικά
- ρίψη → η ενέργεια του ρίπτω, το πέταγμα, η εκτόξευση
- ρίμμα (λόγιο, σπάνιο) → αυτό που ρίπτεται, το βλήμα
- ρίπτης (αρχ.) → αυτός που ρίπτει, εκτοξευτής
- ρίψασπις (αρχ.,
ειρωνικό) → αυτός που ρίχνει την ασπίδα, δειλός φυγάς (< ρίπτω + ασπίς)
- ρίψη (νεοελλ.) → βολή, πέταγμα (π.χ. ρίψη δίσκου, ρίψη βόμβας)
- απόρριψη → η ενέργεια του απορρίπτω, η απόρριψη
- εκρίπτωση (λόγιο) → η εκτίναξη, η εκτόξευση
- κατάρριψη → η ρίψη προς τα κάτω, η καταστροφή (π.χ. κατάρριψη αεροσκάφους, κατάρριψη επιχειρήματος)
- διαρριπτισμός (σπάνιο) → ο κατακερματισμός, η διασκόρπιση
- προσανατολισμός (από άλλη ρίζα — όχι εδώ)
- ριπή → φύσημα ανέμου, ριπή (συνδέεται ετυμολογικά με το ρίπτω)
- ριπίδιον (υποκοριστικό) → μικρός ριπτήρας / ανεμιστήρας (κυριολεκτικά: "μικρό όργανο που ρίπτει αέρα")
Επίθετα
- ριπτέος (λόγιο) → που πρέπει να ριφθεί
- απόρριπτος → που έχει απορριφθεί, άχρηστος
- αρίπτωτος (σπάνιο) → που δεν έχει ριφθεί
- κατάρριπτος (λόγιο, σπάνιο) → που μπορεί να καταρριφθεί
- ριπτικός (λόγιο) → που σχετίζεται με ρίψη, που ρίπτει
Ρήματα
- ρίπτω → πετώ, ρίχνω, εκτοξεύω
- ρίπτομαι → ρίπτομαι, πέφτω με ορμή, βιάζομαι
- απορρίπτω → πετώ μακριά, αποβάλλω, αρνούμαι, αποδοκιμάζω
- εκρίπτω (λόγιο) → εκτοξεύω, πετώ προς τα έξω
- καταρρίπτω → ρίχνω κάτω, καταστρέφω, ανατρέπω (επιχείρημα, αεροπλάνο)
- διαρρίπτω (λόγιο, σπάνιο) → πετώ διάσπαρτα, σκορπίζω
- περιρρίπτω (αρχ.) → ρίχνω γύρω
- προσρίπτω (λόγιο, σπάνιο) → ρίχνω προς τα εμπρός
- επιρρίπτω (λόγιο)
→ ρίχνω πάνω, αποδίδω (π.χ. επιρρίπτω ευθύνες)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.