ἀγέλλω - ἀγγέλλομαι
1. Ερμηνεία
- τρώγω: τρώγω # γευματίζω # δειπνώ # εσθίω # τρώω # ροκανίζω # τρώγω κάτι σκληρό # μασώ
2. Σύνταξη
3. Κλίση ρημάτων
α. Ενεργητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
τρώγω |
τρώγω |
τρώγοιμι |
τρῶγε |
τρώγειν |
τρώγων, ουσα,ον |
|
Π |
ἔτρωγον |
|||||
|
Μ |
(τρώξομαι) |
(τρωξοίμην) |
(τρώξεσθαι) |
(τρωξόμενος, η,ον) |
||
|
Α |
(ἔτρωξα) (ἔτραγον) |
(τρώξω) |
(τρώξαιμι) |
(τρῶξον) |
(τρῶξαι) |
(τρώξας, ασα,αν) |
4. Παράγωγα
1. ἐσθίω (το πιο
κοινό αρχαίο ρήμα — ο αόριστός του ἔφαγον δίνει τον πλούτο)
ἐδωδή (λόγιο) → η τροφή, αυτό που τρώγεται
έδεσμα → το φαγητό, το πιάτο — από τη ρίζα εδ- του ἐσθίω
εδεσματολόγιο → ο κατάλογος φαγητών, το μενού
εδώδιμος → αυτός που μπορεί να φαγωθεί, ο βρώσιμος
ἄεδεστος
(λόγιο/αρχαίο) → αυτός που δεν τρώγεται, ο αδύνατος να φαγωθεί
2. τρώγω (δίνει
κυρίως τη σημασία της σταδιακής φθοράς)
τρώγω / τρώω → καταναλώνω τροφή, αλλά και φθείρω σταδιακά
κατατρώγω → τρώω ολοκληρωτικά — «η έγνοια τον κατατρώει»
τρωκτικό → το ζώο που τρώει/ροκανίζει — ποντίκια, σκίουροι κ.λπ.
3. ἔφαγον (αόριστος
του ἐσθίω — από τη ρίζα φαγ- που δίνει τον πλούτο της νέας ελληνικής)
φαγητό → το έτοιμο έδεσμα
φαγάς → ο λαίμαργος
φαγανός → ο αδηφάγος
φαγωμάρα → η έντονη επιθυμία για φαγητό, αλλά και η μεγάλη φθορά
φαγούρα → ο κνησμός — «αυτό που τρώει το δέρμα»
φαγοπότι → η άφθονη κατανάλωση φαγητού και ποτού
φαγόπωρο → το φθινόπωρο — κυριολεκτικά «η εποχή των καρπών/του φαγητού»
φαγώνω → φθείρω σταδιακά — «η σκουριά φάγωσε το μέταλλο»
φαγωμένος → αυτός που έχει φαγωθεί ή φθαρεί
αδηφαγία → η ακόρεστη λαιμαργία (ἄδην + φαγεῖν = «τρώω μέχρι κορεσμού»)
αδηφάγος → ο ακόρεστος, αυτός που τρώει αδιάκοπα
γαστριμαργία → η λαιμαργία (γαστήρ + μάργος = «τρελός από πείνα»)
ξενοφαγώ → τρώω ξένες/άγνωστες τροφές
θεοφάγος → αυτός που «τρώει τον Θεό» — θεολογικός όρος για τη Θεία Κοινωνία
σαρκοφάγος → αυτός που τρώει σάρκα — ζώο ή λίθινη σαρκοφάγος!
νεκροφάγος → αυτός που τρώει νεκρά — βιολογικός όρος
παμφάγος → αυτός που τρώει τα πάντα
φυτοφάγος → αυτός που τρώει φυτά
εντομοφάγος → αυτός που τρώει έντομα
ιχθυοφάγος → αυτός που τρώει ψάρια
καρκινοφάγος → αυτός που τρώει καβούρια/καρκίνους
μυκητοφάγος → αυτός που τρώει μανιτάρια
4. βιβρώσκω (αρχαίο
— δίνει κυρίως επιστημονικούς και λόγιους όρους)
βρώμα (λόγιο) → η τροφή, το φαγητό
βρώση → η πράξη κατανάλωσης, αλλά και η χημική φθορά
βρώσιμος → αυτός που μπορεί να φαγωθεί, ο εδώδιμος
άβρωτος (λόγιο) → αυτός που δεν έχει φαγωθεί, ο άθικτος
διάβρωση → η σταδιακή φθορά από χημική ή φυσική δράση
διαβρώνω → φθείρω σταδιακά χημικά ή μεταφορικά
διαβρωτικός → αυτός που προκαλεί διάβρωση
κατάβρωση → η ολοκληρωτική κατανάλωση, η καταστροφική φθορά
5. σιτοῦμαι (από
το σῖτος = σιτάρι, τροφή — δίνει διοικητικούς, βιολογικούς και κοινωνικούς
όρους)
σίτος → το σιτάρι, αλλά και η τροφή γενικά
σίτιση → η παροχή γεύματος σε ίδρυμα
σιτηρά → τα δημητριακά, οι καρποί του σίτου
σιτηρέσιο → η ημερήσια μερίδα τροφής — στρατιωτικός αρχικά όρος
σιτοδεία → η έλλειψη σίτου, η πείνα
σιτίζω → παρέχω γεύμα, τρέφω σε ίδρυμα
αποσιτισμός → η στέρηση τροφής, η νηστεία ως ιατρική πράξη
αποσιτίζομαι → στερούμαι τροφής, νηστεύω ιατρικά
παράσιτο → αυτό που «τρώει δίπλα» σε άλλον χωρίς να δίνει τίποτα
παρασιτισμός → η ζωή εις βάρος άλλου
παρασιτικός → αυτός που ζει ως παράσιτο
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.