Αναζητήστε το θέμα που επιθυμείτε!

22 Μαΐου 2026

είκω

 

εἴκω (ομοιάζω)












1. Ερμηνεία

  • εἴκω: είμαι όμοιος # μοιάζω # φαίνομαι, παρακείμενος αντί ενεστώτα του είκω

2. Σύνταξη

  • Με δοτική
  • Με απαρέμφατο
  • Με κατηγορηματική μετοχή

3. Κλίση ρημάτων


α. Ενεργητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

εἴκω

εἴκω

εἴκοιμι

-

εἴκειν

εἴκων, ουσα,ον

Π

εἶκον

Μ

εἴξω

-

-

-

Α

εἶξα

-

-

-

-

-

Π

ἔοικα

ἐοίκω

ἐοίκοιμι

-

ἐοικέναι

εἰκέναι

ἐοικώς, υῖα,ός

εἰκώς, υῖα,ός

Υ

ἐῴκειν


4. Παράγωγα

εἴκω (υποχωρώ)

Το ρήμα αυτό προέρχεται από την ινδοευρωπαϊκή ρίζα *weyk- (λυγίζω, στρέφω, υποχωρώ). Σήμαινε «κάνω τόπο σε κάποιον, παραχωρώ τη θέση μου, υποχωρώ μπροστά στη βία ή στη λογική».

Ρήματα

  • είκω → (αρχαίο) υποχωρώ, πειθαρχώ (επιβιώνει στη λόγια φράση «είκω στις πιέσεις»).

 

εἴκω (ομοιάζω, φαίνομαι)

Το ρήμα αυτό (συναντάται συχνά στον παρακείμενο ἔοικα = μοιάζω, είναι φυσικό) προέρχεται από την ινδοευρωπαϊκή ρίζα *weyk- (μοιάζω, είμαι κατάλληλος). Είναι μια από τις πιο γόνιμες ρίζες, καθώς από αυτήν γεννήθηκε η έννοια της εικόνας και των πιθανοτήτων.

Ουσιαστικά

  • εικόνα → η αναπαράσταση ενός προσώπου ή πράγματος (ζωγραφική, ψηφιακή, πνευματική).
  • εικονίδιο → η μικρή εικόνα (πολύ διαδεδομένη λέξη στους υπολογιστές).
  • εικονιστής / εικονογράφος → αυτός που φτιάχνει ή μελετά εικόνες.
  • εικονοκλασία → η καταστροφή των εικόνων (ιστορικά και μεταφορικά).
  • εικασία → η υπόθεση, η γνώμη που βασίζεται σε ενδείξεις και όχι σε αποδείξεις.

Επίθετα

  • εικονικός, -ή, -ό → αυτός που δεν είναι πραγματικός αλλά μοιάζει με αληθινός (π.χ. «εικονική πραγματικότητα», «εικονικό τιμολόγιο»).
  • επιεικής, -ής, -ές → ο πράος, αυτός που δείχνει κατανόηση και συγκατάβαση (αρχικά σήμαινε «τον πρέποντα, τον κατάλληλο»).

Ρήματα

  • εικάζω → υποθέτω, σχηματίζω γνώμη από φαινόμενα ή ενδείξεις.
  • απεικονίζω / απεικονίζομαι → παριστάνω κάτι με εικόνα, ζωγραφίζω.
  • εικονογραφώ → στολίζω ένα βιβλίο με εικόνες ή ζωγραφίζω θρησκευτικές εικόνες.

Παράγωγα στις Ευρωπαϊκές Γλώσσες

  • Icon (Αγγλικά) / Icône (Γαλλικά) / Ikon (Γερμανικά) → Η εικόνα, και κυρίως το εικονίδιο στην επιφάνεια εργασίας των υπολογιστών.
  • Iconic (Αγγλικά) → Ο εμβληματικός, αυτός που έχει γίνει σύμβολο μιας εποχής (π.χ. «an iconic movie»).
  • Iconoclast (Αγγλικά) / Iconoclaste (Γαλλικά) → Ο εικονοκλάστης, αυτός που σπάει τις παραδόσεις και πάει κόντρα στο κατεστημένο.
  • Iconography (Αγγλικά) → Η εικονογραφία (η μελέτη των συμβόλων στην τέχνη).

5. Λεξιλογικές Ασκήσεις


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.