Αναζητήστε το θέμα που επιθυμείτε!

22 Μαΐου 2026

εννοώ - εννοούμαι

 

ἐννοέω-ῶ - ἐννοοῦμαι










1. Ερμηνεία

  • ἐννοέω -ῶ: έχω κατά νου # σκέπτομαι # διαλογίζομαι # σκοπεύω # μελετώ # διανοούμαι # φαντάζομαι # καταλαβαίνω # κατανοώ # εννοώ # έχω υπόψιν # ενθυμούμαι # σημαίνω # δηλώνω # επινοώ # εφευρίσκω
  • ἐννοέομαι –οῦμαι: έχω κατά νου # σκέπτομαι # διαλογίζομαι # σκοπεύω # μελετώ # διανοούμαι # φαντάζομαι # καταλαβαίνω # κατανοώ # εννοώ # έχω υπόψιν # ενθυμούμαι # σημαίνω # δηλώνω

2. Σύνταξη

  • Με αιτιατική = συλλογίζομαι
  • Με γενική = έχω ιδέα κάποιου πράγματος
  • Με κατηγορηματική μετοχή
  • Με απαρέμφατο
  • Με ειδική πρόταση

3. Κλίση ρημάτων


α. Ενεργητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

ἐννοῶ

ἐννοῶ

ἐννοοῖμι

ἐννόει

ἐννοεῖν

ἐννοῶν, οῦσα,οῦν

Π

ἐνενόουν

Μ

ἐννοήσω

ἐννοήσοιμι

ἐννοήσειν

ἐννοήσων, ουσα,ον

Α

ἐνενόησα

ἐννοήσω

ἐννοήσαιμι

-

ἐννοῆσαι

ἐννοήσας, ασα,αν

Π

ἐννενόηκα

ἐννενοήκω

ἐννενοηκώς ὦ

ἐννενοήκω

ἐννενοηκώς εἴην

-

ἐννενοηκώς εἶναι

ἐννενοηκώς, υῖα,ος

Υ

ἐνενενοήκειν


β. Μέση / Παθητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

ἐννοοῦμαι

ἐννοῶμαι

ἐννοοίμην

ἐννοοῦ

ἐννοεῖσθαι

ἐννοούμενος, η,ον

Π

ἐνενοούμην

Μ

Α

ἐνενοήθην

ἐννοηθῶ

ἐννοηθείην

ἐννοήθητι

ἐννοηθῆναι

ἐννοηθείς, εῖσα,εν

Π

ἐννενόημαι

ἐννενοημένος ὦ

ἐννενοημένος εἴην

ἐννενόησο

ἐννενοῆσθαι

ἐννενοημένος, η,ον

Υ

ἐνενενοήμην


4. Παράγωγα

Ουσιαστικά

  • νους → το μυαλό, η διάνοια
  • νόηση → η πράξη της σκέψης
  • νόημα → το νοούμενο, η σημασία
  • νοημοσύνη → η ικανότητα κατανόησης
  • νόηµα → αυτό που εννοείται
  • έννοια → η αφηρημένη ιδέα
  • διάνοια → η ικανότητα σκέψης, το πνεύμα
  • επίνοια → η εφεύρεση, η ιδέα
  • πρόνοια → η προνοητικότητα (και η θεία Πρόνοια)
  • εύνοια → η καλή διάθεση προς κάποιον
  • δύσνοια → η κακή διάθεση
  • παράνοια → η διαταραχή της σκέψης
  • μετάνοια → η αλλαγή νου, η μεταστροφή
  • κατάνοια (λόγιο) → η κατανόηση
  • ανόητος → αυτός που δεν έχει νου

Επίθετα

  • νοητός → αυτός που μπορεί να νοηθεί
  • ανόητος → χωρίς νου
  • εύνους → καλοδιάθετος
  • δύσνους → κακοπροαίρετος
  • πρόνοος / προνοητικός → αυτός που σκέφτεται μπροστά
  • νοήμων → έξυπνος, συνετός
  • παράνους (λόγιο) → αυτός που σκέφτεται στραβά
  • άνους (λόγιο) → αυτός που στερείται νου

Ρήματα

  • νοώ / νοώμαι → σκέφτομαι, αντιλαμβάνομαι
  • εννοώ → σκέφτομαι, εννοώ κάτι συγκεκριμένο
  • διανοούμαι → σχεδιάζω, σκέφτομαι βαθιά
  • προνοώ → φροντίζω εκ των προτέρων
  • μετανοώ → αλλάζω γνώμη, μετανιώνω
  • παρανοώ (σπάνιο) → παρερμηνεύω
  • κατανοώ → καταλαβαίνω πλήρως
  • υπονοώ → εννοώ κάτι χωρίς να το λέω ρητά
  • αντιλαμβάνομαι (έμμεσα συνδεδεμένο)

Σύνθετα — επιστημονικά και φιλοσοφικά

  • νοολογία → κλάδος της φιλοσοφίας του νου
  • νοόσφαιρα → η σφαίρα της ανθρώπινης σκέψης (Teilhard de Chardin)
  • νοητικός → που αφορά τη νόηση
  • νοητικισμός → φιλοσοφική θέση
  • υπόνοια → η απόκρυφη έννοια, η καχυποψία
  • αυτονόητος → αυτός που νοείται από μόνος του
  • ετερόνοητος (λόγιο) → αυτός που νοείται μέσω άλλου

5. Λεξιλογικές Ασκήσεις


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.