Αναζητήστε το θέμα που επιθυμείτε!

21 Μαΐου 2026

δύω - δύομαι

 

δύω - δύομαι










1. Ερμηνεία

δύω: χώνω μέσα # βουτώ # βυθίζω # δύω # βασιλεύω # εισχωρώ # χώνομαι # εισέρχομαι # μπαίνω # βουτώ # βουλώνω # μπαίνω κρυφά # εισδύω # διεισδύω # τρυπώνω # ντύνομαι # περιβάλλομαι # φορώ # ντύνω

δύομαι: ρήμα μέσο: χώνω μέσα # βουτώ # βυθίζω # δύω # βασιλεύω # εισχωρώ # χώνομαι # εισέρχομαι # μπαίνω # βουτώ # βουλώνω # μπαίνω κρυφά ή με τη βία # εισδύω # διεισδύω # τρυπώνω # καθίζω # ντύνομαι # περιβάλλομαι # φορώ

ρήμα παθητικό: βυθίζομαι # χώνομαι # βουλιάζω

2. Σύνταξη


3. Κλίση ρημάτων


α. Ενεργητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

δύω

δύω

δύοιμι

δῦε

δύειν

δύων, ουσα,ον

Π

ἔδυον

Μ

δύσω

δύσοιμι

δύσειν

δύσων, ουσα,ον

Α

ἔδυσα

δύσω

δύσαιμι

δῦσον

δῦσαι

δύσας, ασα,αν

Π

δέδυκα

δεδύκω

δεδυκώς ὦ

δεδύκοιμι

δεδυκώς εἴην

δεδυκώς ἴσθι

δεδυκέναι

δεδυκώς, υῖα,ός

Υ

ἐδεδύκειν


β. Μέση / Παθητική Φωνή


ΟΡΙΣΤΙΚΗ

ΥΠΟΤΑΚΤ.

ΕΥΚΤΙΚΗ

ΠΡΟΣΤΑΚΤ.

ΑΠΑΡΕΜΦ.

ΜΕΤΟΧΗ

Ε

δύομαι

δύωμαι

δυοίμην

δύου

δύεσθαι

δυόμενος, η,ον

Π

ἐδυόμην

Μ

δύσομαι

δυθήσομαι

δυσοίμην

δυθησοίμην

δύσεσθαι

δυθήσεσθαι

δυσόμενος, η,ον

δυθησόμενος, η,ον

Α

ἔδυν

ἐδύθην

δύω

δύοιμι

δῦθι

δῦναι

δύς, ῦσα,ύν

Π

δέδυμαι

δεδυμένος ὦ

δεδυμένος εἴην

δέδυσο

δεδύσθαι

δεδυμένος, η,ον

Υ

ἐδεδύμην


ΠΡΟΣΟΧΗ: 

Ο αόριστος β΄ ἔδυν κλίνεται κατά τους αορίστους β΄ των ρημάτων β΄  συζυγίας (βλ. γραμματική)

4. Παράγωγα

Ουσιαστικά

  • δύση → το κατέβασμα του ήλιου κάτω από τον ορίζοντα, το δυτικό σημείο του ορίζοντα, αλλά και ο δυτικός πολιτισμός.
  • δυσμάς (οι) → (αρχαιοπρεπές/λόγιο) η δύση (π.χ. «από ανατολών έως δυσμών»).
  • επίδυση / κατάδυση → η βύθιση μέσα στο νερό.
  • ένδυμα / ένδυση → το ρούχο, η πράξη του ντυσίματος.
  • επένδυση → το πανωφόρι, αλλά και η τοποθέτηση κεφαλαίων (μεταφορικά: «ντύνω» κάτι με χρήματα).
  • έκδυση → το γδύσιμο, ή η αποβολή του εξωτερικού περιβλήματος (π.χ. στα ερπετά).
  • διείσδυση → η πράξη του να μπαίνει κανείς βαθιά μέσα σε κάτι.
  • παρείσδυση → η κρυφή ή παράνομη εισχώρηση.
  • λωποδύτης → (Λωποδύτης: αυτός που μπαίνει στα ρούχα του άλλου, ο κλέφτης ρούχων/πορτοφολάς).

Επίθετα

  • δυτικός, -ή, -ό → αυτός που ανήκει ή αναφέρεται στη δύση.
  • δύτης / δυτικός (ουσιαστικοποιημένο) → αυτός που βουτάει στο νερό.
  • ενδεδυμένος, -η, -ο → ο ντυμένος.
  • επενδυτικός, -ή, -ό → αυτός που σχετίζεται με τις οικονομικές επενδύσεις.
  • διεισδυτικός, -ή, -ό → αυτός που μπαίνει βαθιά, ο παρατηρητικός (π.χ. «διεισδυτικό βλέμμα»).

Ρήματα

  • δύω / δύομαι → (για τον ήλιο) κατεβαίνω στον ορίζοντα, ή (λόγιο) βυθίζομαι.
  • ντύνω / ντύνομαι → (από το αρχαίο ενδύω) βάζω ρούχα.
  • γδύνω / γδύνομαι → (από το αρχαίο εκδύω) βγάζω τα ρούχα.
  • βουτώ / βυθίζομαι → (νοηματική εξέλιξη του δύομαι).
  • καταδύομαι → κάνω βουτιά, βυθίζομαι στο νερό (π.χ. υποβρύχιο).
  • διεισδύω → μπαίνω βαθιά μέσα σε έναν χώρο ή μια δομή (π.χ. «το νερό διεισδύει στους τοίχους»).
  • παρεισδύω → εισχωρώ κάπου κρυφά και ανεπιθύμητα (π.χ. «παρεισέδυσαν λάθη στο κείμενο»).
  • επενδύω → τοποθετώ χρήματα για κέρδος, ή καλύπτω μια επιφάνεια με υλικό (π.χ. «επενδύω τον τοίχο με πέτρα»).

5. Λεξιλογικές Ασκήσεις


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.