ἵημι - ἵεμαι
1. Ερμηνεία
- ἵημι: κινώ γρήγορα # βάζω σε ορμητική κίνηση # πετώ με ορμή # θέτω σε κίνηση # κινώ # στέλνω # τινάζω # αφήνω # ξαπολνώ # εκβάλλω # σφεντονίζω # τοξεύω # ξεφωνίζω # πηγάζω # αναβρύζω # τρέχω # κυματίζω
- ἵεμαι: έρχομαι βιαστικά # πηγαίνω τρέχοντας # κινούμαι # τίθεμαι σε κίνηση # επιθυμώ # ζητώ # θυμώνω
2. Σύνταξη
3. Κλίση ρημάτων
α. Ενεργητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ἵημι |
ἱῶ |
ἱείην |
ἵει |
ἱέναι |
ἱείς, εῖσα,έν |
|
Π |
ἵην |
|||||
|
Μ |
ἥσω |
ἥσοιμι |
ἥσειν |
ἥσων, ουσα,ον |
||
|
Α |
ἧκα |
ᾧ |
εἷην |
ἕς |
εἷναι |
εἷς, εῖσα,έν |
|
Π |
εἷκα |
εἵκω |
εἵκοιμι |
εἱκώς ἴσθι |
εἱκέναι |
εἱκώς, υῖα,ός |
|
Υ |
εἵκειν |
β. Μέση / Παθητική Φωνή
|
ΟΡΙΣΤΙΚΗ |
ΥΠΟΤΑΚΤ. |
ΕΥΚΤΙΚΗ |
ΠΡΟΣΤΑΚΤ. |
ΑΠΑΡΕΜΦ. |
ΜΕΤΟΧΗ |
|
|
Ε |
ἵεμαι |
ἱῶμαι |
ἱείμην |
ἵεσο |
ἵεσθαι |
ἱέμενος, η,ον |
|
Π |
ἱέμην |
|||||
|
Μ |
ἥσομαι ἑθήσομαι |
ἡσοίμην ἑθησοίμην |
ἥσεσθαι ἑθήσεσθαι |
ἡσόμενος,
η,ον ἑθησόμενος,
η,ον |
||
|
Α |
ἡκάμην εἵμην εἵθην |
ὧμαι ἑθῶ |
εἵμην ἑθείην |
οὗ ἕθητι |
ἕσθαι ἑθῆναι |
ἕμενος,
η,ον ἑθείς,
εῖσα,έν |
|
Π |
εἷμαι |
εἱμένος ὦ |
εἱμένος εἴην |
εἷσο |
εἷσθαι |
εἱμένος, η,ον |
|
Υ |
εἵμην |
4. Παράγωγα
Ουσιαστικά
- άφεση → η απελευθέρωση, η συγχώρεση, αλλά και η αφετηρία
- αφετηρία → το σημείο εκκίνησης (αυτό από όπου «αφίενται» οι δρομείς)
- αφέτης → αυτός που δίνει το σύνθημα εκκίνησης
- έφεση → η έντονη επιθυμία, αλλά και η νομική προσφυγή
- εφέτης → ο δικαστής του εφετείου
- εφετείο → το δικαστήριο δευτέρου βαθμού
- σύνεση → η κατανόηση, η φρόνηση (κυριολεκτικά «συνάγω/στέλνω μαζί»)
- άνεση → η χαλάρωση, η άνεση (κυριολεκτικά «αφήνω πάνω/ελεύθερο»)
- δίεση → η μουσική διαστολή (κυριολεκτικά «στέλνω δια μέσου»)
- ένεση → η έγχυση (κυριολεκτικά «στέλνω μέσα»)
- καθετήρας → ο σωλήνας εισαγωγής (κυριολεκτικά «αυτό που στέλνεται κάτω»)
- πάρεση → η μερική παράλυση, η χαλάρωση (κυριολεκτικά «αφήνω παράπλευρα»)
- ύφεση → η μείωση, η χαλάρωση — οικονομική ύφεση, μουσική ύφεση (κυριολεκτικά «στέλνω κάτω»)
Επίθετα
- άνετος → αυτός που είναι χαλαρός, αυτός που δεν πιέζεται
- συνετός → αυτός που έχει σύνεση, φρόνιμος
- κάθετος → αυτός που κατεβαίνει κατευθείαν (κυριολεκτικά «αυτός που στέλνεται κάτω»)
- εφέσιμος → αυτός που επιδέχεται έφεση
Επιρρήματα
- ανετώς → με άνεση, χωρίς πίεση
- καθέτως → κατακόρυφα
Ρήματα
- ἵημι / ἵεμαι → στέλνω, ρίχνω / ορμώ
- αφήνω → απελευθερώνω, παρατώ (από ἀφίημι)
- συνετίζω → κάνω κάποιον συνετό, φέρνω στα λογικά
- εφεσιβάλλω → ασκώ έφεση
- ίημι → στέλνω από, αφήνω, απελευθερώνω
- εφ-ίεμαι → στέλνω επάνω, επιθυμώ, αλλά και νομική
έφεση
- συν-ίημι → στέλνω μαζί, κατανοώ, συνάγω
- αν-ίημι → στέλνω πάνω, χαλαρώνω, ανακουφίζω
- δι-ίημι → στέλνω δια μέσου, μουσική δίεση
- εν-ίημι → στέλνω μέσα, κάνω ένεση
- παρ-ίημι → στέλνω παράπλευρα, χαλαρώνω, παραλύω
μερικώς
- υφ-ίημι → στέλνω κάτω, μειώνω, υποχωρώ
- καθ-ίημι → στέλνω κάτω κατευθείαν, κατεβάζω
κατακόρυφα
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.